Bij een vochtige muur of een natte kelder stuit u al snel op één centrale vraag: pakt u het probleem aan langs de binnenkant of langs de buitenkant? Dat is geen detail. Het bepaalt hoe grondig de oplossing is, hoeveel graafwerk er nodig is en wat het uiteindelijk kost. Beide aanpakken kunnen werken, maar ze werken op een fundamenteel andere manier. Op deze pagina leggen we het principe uit zodat u een onderbouwde keuze maakt. Wilt u eerst weten wát er precies aan de hand is met uw muur? Een gratis vochtdiagnose brengt de oorzaak in kaart voordat u iets laat uitvoeren.
Buiten dichten: met de waterdruk mee
De kern van het verhaal is de richting van de waterdruk. Bij een kelder of een muur die tegen de grond staat, duwt grondwater van buiten naar binnen. Dicht u langs de buitenkant, dan houdt u het water tegen vóórdat het de muur in trekt. De afdichting werkt dan mét de waterdruk mee: het water komt niet eens in contact met het metselwerk. Vakmensen noemen dit ook wel positieve waterdichting.
Dit is doorgaans de meest doorgedreven oplossing. De muur blijft droog, wat gunstig is voor het metselwerk zelf en voor eventuele isolatie of afwerking aan de binnenkant. Het nadeel: u moet de fundering of keldermuur uitgraven. Dat vraagt ruimte rondom de woning, geeft puin en overlast, en de kosten liggen hoger. Bij een rijwoning of een muur die tegen de buren aan staat, is buiten graven soms simpelweg niet mogelijk. Vaak wordt de buitenafdichting gecombineerd met kelderdrainage of een randdrainagesysteem om het grondwater actief af te voeren. De uitvoering staat beschreven op kelder waterdicht maken langs de buitenkant en, voor een gevel boven de grond, op buitenmuur waterdicht maken.
Binnen dichten: negatieve waterdichting
Kan buiten graven niet, dan blijft de binnenkant over. Bij een negatieve waterdichting bestrijdt u het water aan de zijde waar het naar binnen komt, dus tégen de druk in. Bij kelders gebeurt dat meestal met een kelderbekuiping: een waterdichte laag (bijvoorbeeld een cement- of epoxymortel) op de binnenmuren en soms ook de vloer, die de waterdruk moet opvangen. Voor de volledige aanpak, zie kelder waterdicht maken.
Het grote voordeel is praktisch: geen graafwerk, sneller uit te voeren, minder overlast, en toepasbaar wanneer er buiten geen ruimte is. Er is wel een belangrijke keerzijde. De muur blijft nat achter de afdichting, want het grondwater duwt er onverminderd tegenaan. De laag moet die druk permanent weerstaan; wordt de mortel slecht aangebracht of ontstaat er een zwakke plek, dan kan vocht opnieuw doorbreken. Bij zware grondwaterdruk of structurele schade is een binnenafdichting daarom niet altijd de meest robuuste keuze.

